Vrijdag 26 oktober
In het programma stond dat het naar Lalibela een lange reisdag zou worden en dat is uitgekomen. We vertrokken om 7:20 uur, het eerste gedeelte ging over asfalt. Na een tweetal uurtjes rijden zijn we even gestopt voor de dagelijkse portie macchiato. Net toe we weer weg wilde rijden riep een agent naar Yabibal en vroeg hem of hij mee mocht rijden naar een ongeluk dat verderop gebeurd was. Een eigen politiewagen had hij blijkbaar nog niet verdiend. Nadat we de agent bij de plek des onheils er uit hadden gegooid, reden we nog even door om om 11:15 uur al weer te stoppen voor de lunch. Volgens Yabi zou er hierna geen restaurant meer komen dus we hadden weinig keus. Even een omeletje naar binnen gewerkt en na de lunch was het ook gelijk raak; rechtsaf de onverharde weg op.
Het Lastageberte waar we de hele ochtend al doorheen reden ging gewoon nog even verder, maar omdat we nu over de onverharde weg hobbelde was je je daar meer van bewust.
Overal zagen we kleine ronde hutjes met conische daken van riet langs de weg. Kleine gemeenschapjes van maximaal 15 hutjes. Zo leven ze hier blijkbaar.

Ook vandaag hebben we onze polsen weer los kunnen wuiven. Nu weten we een beetje hoe Bea zich moet voelen op prinsjesdag. Als de kinderen onze jeep zien komen rennen ze naar de weg om ons te begroeten, en in een vloeiende beweging draaien ze dan vaak hun handjes om in de hoop iets te krijgen. Zo lijkt het ook wel een beetje de intocht van Sint en witte Piet (zwarte pietjes lopen er al genoeg) alleen zijn we ons strooigoed vergeten.
Na 4 uur asfalt, 4½ uur onverharde weg, een tiental passen van ongeveer 3000 meter en enkele kilo’s stofhappen arriveren we in ons hotel in Lalibela. Eerst even een colaatje en een hapje Sheru met rijst.
Als we even later wat rondslenteren om de boel te verkennen komen we het Ierse stel tegen dat ook bij ons op de boot op het Tana meer zat. We praten wat bij en gaan daarna terug naar het hotel om te douchen. ’s Avonds nog een hapje eten waarna we als een blok in slaap vallen.
Zaterdag 27 oktober
Vandaag hebben we alle tijd om de rotskerken van Lalibela te bewonderen. Deze in de rots uitgehouwen kerken zijn aan één of meerdere zijden rondom losgemaakt van de rost en liggen als het ware in de rots (de foto’s zullen een hoop duidelijk maken).
Omdat het overdag behoorlijk heet wordt zitten we al vroeg aan het ontbijt en gaan we om 8:00 uur op weg. Eerst naar de ticket office en daar worden we pas echt wakker; voor de prijs van de kaartjes en gids kan een gezin naar de Efteling. Tel daarbij nog de extra kosten voor een videocamera van 300 birr(!) en dan kunnen ze met z’n alle ook nog een frietje speciaal nemen. Maar goed we waren hier nu toch……………….
Samen met de gids lopen we naar de eerste groep van kerken en wat we al van verre konden zien is van dichtbij nog erger: de steiger met daarop een dak verpest de goede blik op de kerken. Overal waar je staat waar een goede overview verstoord door metalen buizen. Jammer!
De kerken zelf zijn overigens een knap staaltje werk en de gids geeft uitgebreide uitleg van wat er overal mee bedoeld wordt. In de kerken is het erg donker vanwege de kleine raampjes maar dat levert een magische sfeer op. Soms hangen er eeuwenoude schilderijen in de kerken die hier nog een extra dementie aan toe voegen.
Bij elke kerk moet er een priester aan te pas komen om het heilige kruis van de kerk tevoorschijn te toveren. Ze gaan er dan goed voor staan zodat je ze kan fotograferen. Uit voorzorg tegen de flits wordt wel even een donkere zonnebril opgezet.
Na een uitgebreide bezichtiging van de eerste groep kerken gaan we naar de Bet Giorgis. Een korte wandeling brengt ons bij deze kerk waar geen steiger of dak is neergezet. Dit is waarschijnlijk ook de meest bekende kerk en de meest gefotografeerde kerk. De kerk is in de vorm van een kruis uitgehouwen en boven op het dak liggen er als het waren nog een tweetal kruizen op. We moeten even wachten tot de priester terug is van de markt en krijgen hier dan ook extra uitleg.

De priesters zijn populair rondom de kerken. Iedereen wil hun kruis kussen en dan bedoelen we het koperen of houten kruis dat ze altijd bij zich dragen. Elke keer hetzelfde ritueel: een kus op het kruis, het kruis tegen het voorhoofd en nog een kus op het kruis.
We gaan door naar de laatste groep kerken die in het teken staan van hemel en hel. Je moet er een beetje fantasie voor hebben, maar dan ontdek je hetgeen ze hebben willen uitbeelden. Helaas ook hier steigers en daken, maar we leren al aardig om het ijzerwerk heen te kijken. Het lijkt een beetje op de Sagrada Familia, ook een prachtig gebouw ondanks de hijskranen en steigers.
Na dit rondje rotskerken met hemelse uitleg gaan we zelf even naar de zaterdagmarkt. Het is een drukke en stoffige markt waar we als toeristen lekker onze gang kunnen gaan. Zal wel anders zijn in Bati.
’s Middags gaan we nog een keer terug naar de kerken om in alle rust plaatjes te kunnen schieten.
Wanneer we ’s avonds aan het eten zijn bij het hotel worden we aangesproken door een Engels stel dat vraagt of we later die avond meegaan naar een dienst die wordt gehouden bij de grootste kerk. Dit is natuurlijk een buitenkans en we spreken om 21:00 uur af.
Het is een bijzondere belevenis deze dienst, waarbij iedereen in witte gewaden rondloopt. Er wordt gezongen, gepraat en gedanst. Laten we hopen dat het op de video een beetje te zien is want het was er donker.
Zondag 28 oktober
Vanochtend gaan we om 7:45 uur op weg naar Kombolcha. Onderweg zien we dat er zelfs kerkdiensten langs de weg gehouden worden waarbij de priester onder een kleurrijke parasol zijn werk doet.
We drinken een bakkie thee in Gashema en als we willen wegrijden komt er weer een agent vragen om een lift.
De omgeving wordt nu echt vlakker, maar de weg tussen Gashema en Woldia roepen we met veel hoorngeschal en tromgeroffel uit tot de slechtste weg van Noord Ethiopië.
Om 13:00 uur lunchen we in Woldia. Yabibal had ons na de lunch asfalt beloofd maar het werd niet het asfalt dat we verwachtten; niet het gladde, op babiebilletjes gelijkende soort, maar een soort waarbij je aan oude mannen/vrouwen denkt: veel putten en gaten en erg veel ongelijkmatigheden.
Na een lange dag rijden arriveren we om 18:30 uur in het Rosa pension. Een korte inspectie van Diana maakte duidelijk dat we hier niet zouden gaan slapen. Dit was het type motel uit een goedkope Amerikaanse film waar mensen op lugubere wijze worden afgeslacht door een seriemoordenaar.
We zijn gaan eten in het Tekle hotel, het hotel waar we oorspronkelijk beide nachten zouden slapen, maar waar alleen morgen nog plek was. Daar aangekomen toch maar even gevraagd of er iets vrij is. Ze hebben alleen een 1 persoonskamer met een bedje van 1.20m breed, maar altijd beter dan het Rosa pension. Snel de tassen opgehaald bij Rosa en verhuisd naar Tekle waar we heerlijk geslapen hebben.
Maandag 29 oktober
Om 10:00 uur geen Yabibal terwijl hij altijd zo keurig op tijd is. Gelukkig komt hij even later toch aanrijden. Hij is hier in zijn geboortestreek en heeft bij zijn broer geslapen. Hij gooit de deuren open en verontschuldigd zich. Dit zijn z’n eerste strafpunten voor de fooi. We scheuren snel richting Bati, maar nog voordat we Kombolcha uit zijn staat de sterke arm der wet alweer te zwaaien. Dit keer een agente die wil meeliften. Het lijkt wel of het politiekorps op de hoogte is van onze route.
Als we in Bati aankomen is het al een gekkenhuis, de weg vol met marktgangers, kamelen en ander vee. Hier en daar een andere toerist maar ze zijn op één hand te tellen.
Yabibal parkeert zijn jeep bij een hotel en wijst ons de weg naar de markt. Het is weer bloedheet en als we bij de enorme mensenmassa aankomen spreken wij met Yabibal af dat we hem straks weer zien bij het hotel waar zijn jeep is geparkeerd. We gaan op ontdekkingsreis.

Er is ontzettend veel te zien. Kleurrijk geklede mensen die, beschut tegen de zon, onder een paraplu hun waar proberen te slijten. Er wordt van alles verkocht: groente en fruit, injeraborden, van oude olieblikken gemaakte voorraadbakken, uitgeholde kalebassen om de Albert Heijn zegels in te bewaren, veel kruiden waarvan met name de stof van de pepers ons op de keel sloeg. Teveel om op te noemen. Bovendien kon je een leuk kameeltje op de kop tikken voor in de achtertuin. Op de kledingafdeling was het lekker rustig. Hier liep nog wel (net als bij het klooster van Debre Libonas) een man in adamskostuum rond, er hing zeker niets voor hem bij.
Hoewel we waren gewaarschuwd om veel 1 biir biljetten mee te nemen voor de foto’s viel het hier nog reuze mee. Vervelender zijn de jochies die zogenaamd als gids met je over de markt lopen, maar niet veel meer uit kunnen braken dan: Ven Nisselrooi, Ven Persie, Fabrekas en nog wat namen van talentvolle ballers. Verwachten ze nog een fooitje ook……
Om 13.30 uur waren we terug bij het hotel waar Yabibal zat te wachten. Even een colaatje genomen en weer terug naar Kombolcha. Yabibal had inmiddels ontdekt waar een irritant piepje vandaan kwam als we reden. Het leek wel of er 80 kuikens op het dak zaten te bekvechten. Hij zou vanmiddag de gebroken stang van de dakdrager even lassen zodat we tijdens onze lange rit naar Addis niet gek zouden worden. Terug in Kombolcha zet hij ons af bij het internetcafé waar we een paar mailtjes beantwoorden. Daarna wat boodschappen gedaan voor morgen en nog even op een “terrasje” gezeten voordat we terug gewandeld zijn naar het hotel. ’s Avonds heerlijk gegeten in het Tekle hotel van een door ons zelf samengesteld Italiaans-Ethiopisch maal.
Dinsdag 30 oktober
Om 6.30 uur vertrekken we voor de laatste etappe van onze tour du Nord. De eerste 3 uurtjes gaan voorspoedig omdat het asfalt weer meewerkt maar daarna worden de wegen slechter en moeten we bovendien klimmen om het Mezezo gebergte over te gaan. Onderweg passeren we een paar grote plaatsen waar het enorm druk is. Zo ‘s-ochtends vroeg zien we de jeugd naar school lopen en in elk dorp betekent dit een ander kleur schooltenue. Als de jongens niet op school zijn lopen ze bijna allemaal in voetbalshirts uit de premier League. Ze tafeltennissen dan langs de kant van de weg of spelen er een potje tafelvoetbal.
Vandaag zien we ook weer iets wat we al een paar keer eerder hebben gezien: iemand wordt liggend op een bed door anderen gedragen. Het gaat dan om een zieke die door familie of vrienden naar het ziekenhuis wordt gedragen. Je moet wat, als je geen ambulance of ander vervoer kan regelen.
Rond 14:30 uur rijden wij Addis binnen en we zien nu goed hoeveel er in aanbouw is. Een opstopping en wat bochten verder zijn we weer in ons vertrouwde Ghion hotel. ’s Avonds nog even internetten en voor de verandering eten bij de chinees (!?) Morgen begint onze tocht door het zuiden van Ethiopie.
Woensdag 31 oktober
Gisteravond was er nog iets te doen rondom een millennium miss-verkiezing (je weet nog wel het is hier net 2000). Het was een komen en gaan, over het algemeen mooie, lange, dunne meiden. Na 2 blote kerels voor Diana, was Rob nu aan de beurt en het was nog lang onrustig in het hotel……
Vanochtend hebben we ruim een half uur zitten wachten op onze jeep, pas om 8:00 uur waren ze er. Het gezelschap zou worden uitgebreid met Abel onze gids voor het zuiden en we hoopte maar dat dit geen regel zou worden met hem. Abel is een relatief jonge gozer met dreadlocks.
Door het drukke verkeer duurt het tot 9:00 uur voordat we Addis achter ons laten.We zien al snel dat we een heel andere wereld binnen rijden. Niet meer het groen, bergachtige zoals in het noorden, maar vlak en droog met grote velden tif, de belangrijkste grondstof voor injera, die geoogst wordt.
Onderweg stoppen we bij een paar kratermeren en zien daar pelikanen, maribu, ibissen en andere watervogels. We merken goed dat er een gids aan boord is; elke boom, vogel en plant hebben ineens een naam en we worden bijgepraat over de toekomst van Ethiopië, exportproducten en het verband tussen Ethiopië, rasta en Jamaica.

’s Middags bezoeken we het Abiata-Shalla national park. Bij de twee meren Shalla en Abiata zien we flamingo’s en in de rest van het national park zien we nog veel meer vogels die we nu dankzij Abel kunnen benoemen.
’s Avonds slapen we in een afgelegen lodge aan het Langanomeer. Vlak voor de afslag naar de lodge ligt een doodgereden wrattenzwijn, waar een hele groep gieren omheen zit een hapje te eten. We merken dat we zelf ook trek hebben gekregen.
Voor het eerst voelen we ons bij deze lodge een beetje uitgebuit als we wat drinken bestellen, maar voor Nederlandse begrippen is het nog steeds spotgoedkoop.
We lopen nog even over het strand van Lago langano en vragen ons af of Lago Maggiore net zoiets zal zijn. We zullen het volgend jaar weten.
Donderdag 1 november
We worden heerlijk uitgeslapen wakker op ons prinsessenbed met klamboe. En als de auto-piet en de rasta-piet net voor 7:30 uur aankomen staan wij al klaar voor vertrek.
Als we een paar minuten onderweg zijn kijken we nog één keer over onze schouder en zien de 3 meren Shalla, Abiata en Langano in de verte verdwijnen.
De eerste grote plaats waar we doorheen rijden is Shashemene en hier moeten de 4 jerrycans die op het dak van de jeep staan weer worden bijgevuld met benzine. In het zuiden zijn de tankstations blijkbaar schaars dus moet je wat voorzorg nemen.
Net voor Shashemene woont de rastagemeenschap van Ethiopië. Dit zijn over het algemeen uit de Cariben teruggekeerde rasta’s die hier, in het land van de voorvaderen grond kunnen krijgen. Het aantal Bob Marley klonen dat wij zien valt wat tegen, maar dat komt waarschijnlijk dat wij hier te vroeg passeren.
Het is een echte reisdag waarin behoorlijk wat kilometers gemaakt moeten worden. We lunchen in Sodo bij een hotel van dezelfde keten waar we afgelopen nacht geslapen hebben. Ook hier wat chagrijnige bediening; is zeker een functie-eis. Bovendien moeten we 3 kwartier op ons bordje rijst met spaghettisaus (?) wachten.
Na de lunch ging de rit verder richting Arba Minch. De verschillen met het noorden zijn enorm. Hier heb je echt het gevoel dat je in een Afrikaans land reist, terwijl de omgeving in het noorden ook uit de Himalaya had kunnen komen.
Onderweg krijgen we nog uitleg over de bewegwijzering naar eetgelegenheden en bars. Wanneer je een etensbord op een houten stok ziet staan is daar een restaurant te vinden. Een kopje op een stok betekent dat er achter de bosjes een drinkgelegenheid is en wanneer het een geel kopje is dan hebben ze het locale honingbier.
Aan het eind van de middag bezoeken we Chencha, een dorze dorpje. We hebben geluk dat het vandaag marktdag is en lopen er even rond. Daarna een rondleiding bij een origineel dorze-hutje. In de vorm van een olifantenkop (close-up) en zo’n 8 meter hoog zien ze er indrukwekkend uit. Wel een beetje een openluchtmuseum gevoel, maar leuk om gezien te hebben.
Hier kopen we ook ons 1e souvenier: een uitgehold kalebasje dat hier als beker gebruikt wordt.
Rond 17:30 uur arriveren we bij ons hotel waar we 2 nachten zullen slapen.

’s Avonds eten we hier ook en het is net een Nederlandse enclave. Koning Aap, Shoestring en Koning Aap (Belgie) slapen ook in dit hotel. Bij de shoestring groep, die we al vaker ontmoet hebben was er enige spanning merkbaar, en bovendien was hun gids inmiddels vervangen. dit laatste verbaast ons niets want in Bahir Dar hadden wij al in de gaten dat deze man niet spoorde. Wat heerlijk toch om saampjes te reizen.
Vrijdag 2 november
Het Nechsar National park ligt om de hoek dus we stappen pas om 8:15 uur in de jeep. Eerst even tickets halen en dan rijden we al snel in dit national park dat met geld van een Nederlandse investeringsmaatschappij is opgezet.
We moeten al snel het eerste wild ontwijken, bavianen, eekhoorn en dik-dik’s (niet te verwarren met Dickie Dik) en de beruchte tsee-tsee vlieg (zie ook Suske en Wiske en de Schone Slaper) die met enige regelmaat onze jeep binnenvloog. Hoewel in Ethiopië de tsee-tsee niet de gevreesde slaapziekte overbrengt (zeggen ze) geeft het ons wel een mooi excuus als we straks tijdens één of ander overleg zitten in te dutten.
Deze grote vlieg is overigens niet met een gemiddelde vliegenmepper van de Blokker te pletten. Hij heeft een veel harder skelet dan de gemiddelde strontvlieg en je hebt dus meer aan een goede klauwhamer.
Het paadje waar we over rijden is nog veel slechter dan de slechtste weg to zover maar gelukkig hebben we allebei een shockabsorber en je moet hier niet te snel gaan want anders mis je misschien wat. Een uurtje verderop komen we op de savannes waaraan zijn park zijn naam dankt: Nech Sar = witte gras.

Hier zien we ook zebra’s, antiloppes, duku’s, zebra’s, de grootste vliegende vogel waarvan ons de naam even ontschoten is, zebra’s en nog een paar zebra’s. Het is een prachtige omgeving gelegen aan het Chamomeer en het Abayameer, het grootste meer van de riftvallei dat we gisterenmiddag al links hebben zien liggen.
Rond 13:30 lunchen we in een concurrerend hotel in het centrum van Arba Minch. Eigenlijk veel beter dan zo’n afgelegen lodge, hier heb je alles bij de hand, internetcafé, winkels en een heerlijk terrasje om te eten.
Aan het eind van de middag gaan we onze tweede boottocht van de vakantie maken. Dit keer niet op zoek naar kloosters en priester maar krokodillen en nijlpaarden. We lichten om 15:00 uur eerst de bootsman van zijn bed en gaan dan op weg naar het Chamomeer. Over dezelfde weg (onverharde) weg als morgen naar Konso zijn we in een kwartiertje bij het water. Er wordt een oude boot uit het riet getoverd, er komt ergens een motor vandaan en we zijn gereed. Nadat de motor 3 x is afgeslagen lijken we bij de 4e keer echt te gaan varen. Voor we het weten krijgen we de eerste nijlpaarden in het vizier. Een stuk of 4 die hun kop net boven het water tillen. Het lijken zo van die lieve beestjes, maar met meer dan 1000 kg. kunnen ze een verpletterende indruk achterlaten. Een stukje verder varen komen we bij een klein eilandje waar we een paar joekels van krokodillen in de zon zien liggen, vet geworden van de vele vis die in dit meer voorkomt. De bootsman houdt een respectabele afstand met deze dikzakken.
We varen nog een rondje om dit eilandje en zien overal krokodillen liggen of wegduiken in het water. Op eiland spotten we ook een paar apen, deze mogen wel uitkijken bij het water drinken want ze vormen de ideale éénhaps cracker voor deze krokodillen.
Na het rondje om het eiland varen we terug, onderweg zien we de nijlpaarden nog even boven water komen.
De zon staat al weer een stuk lager en met onze bakkus in de zon en de oogjes toe genieten we nog even van dit boottochtje.
Terug in Arba Minch laten we ons weer afzetten bij de concurrent om daar te gaan eten en toch nog even mails te beantwoorden. We spreken met Yabi en Abel af dat ze ons hier om 20:00 uur weer ophalen zodat we onze spullen kunnen pakken en klaarzetten voor de dag van morgen.
Zaterdag 3 november
Vandaag een korte etappe van 90 km naar Konso over een onverharde weg tussen de maïsvelden door. Deze regio is bekend vanwege zijn honing en we zien dan ook verschillende bomen waarbij de lokale imker zijn langwerpig gevormde bijenkorven hangt.
Onderweg springen steeds kinderen uit de struiken die dan hun lokale streetdance beginnen uit te voeren in de hoop op een aalmoes.
Rond 11:30 uur arriveren we in Konso waar we de keus hebben uit 2 hotels: een simpele schone en een simpele smerige (allebei alleen koud water). Diana mag kiezen……………
We lunchen bij het hotel waar we niet gaan slapen en spreken met Yabi en Abel af dat we om 16.00 uur naar New York gaan. Dit betekent wel dat we ons nog bijna 3 uur moeten vermaken en dat valt in deze “wereldplaats” nog helemaal niet mee. Gelukkig komen de twee om 15.30 uur alweer aanrijden.
We rijden naar New York, een rotsformatie die sterk doe denken aan Bryce Canyon in Amerika en ook op dezelfde wijze is ontstaan (water-erosie). Onderweg stoppen we eerst bij een markt waar veel Dorze volk rondloopt. De vrouwen zijn herkenbaar aan hun dubbellaagse rokken met vele kleurtjes. We proberen over de markt te lopen en moeten goed uitkijken dat we nergens op gaan staan. Iedereen zit dicht op elkaar gepakt en we worden gevolgd door een meute jeugd. Verschillende keren merken we dat ze aan willen aanraken; hoe voelt dat witte vlees. De mensen zijn hier erg vriendelijk en hebben blijkbaar nog niet al teveel toeristen gezien.
Hierna springen we weer in de jeep en gaan verder naar New York. Daar aangekomen staan er binnen enkele secondes weer een bootlading kinderen om ons heen, maar zij mogen niet mee met ons naar het uitzichtpunt.
De naam New York is een verbastering van new work. Toen een missionaris hier de boel aan het bekeren was en hij zag deze prachtige rotsformatie schijnt hij iets gezegd te hebben als: “new work for tourism“, dit is uiteindelijk verbasterd tot New York.

Onze laatste bestemming vandaag is Machekie, een oorspronkelijk Konso dorp waar ze nog steeds leven als hun voorvaderen. Rondom het dorp is een dikke stenen muur gestapeld en hier binnen heeft elke familie weer een kavel die is afgezet met sprokkelhout en stenen. In het dorp staan een paar gemeenschapshuizen waar alle jongens vanaf hun 12e slapen. Dit wordt gedaan om snel mankracht te kunnen mobiliseren, zoals bij brand of bij een aanval van een vijandige stam.
Na dit bezoekje gaan we terug naar de luxe van ons hotel en bestellen een omelet met brood, het enige wat er op de kaart staat vandaag.
’s Avonds in bed huilen we bij de gedachte dat we over een week op Bole ariport zullen staan.
